وی در گفت‌وگو با خبرنگار ما با اشاره به اینکه تب و تشنج ماهیتی خوش‌خیم دارد، افزود: این نوع تشنج معمولاً کودک را دچار مشکل پایدار نمی‌کند و در اغلب موارد به صرع تبدیل نمی‌شود. البته شرایط هر کودک باید به‌طور جداگانه بررسی شود.

وی با بیان اینکه تب و تشنج بیشتر در سنین ۶ ماه تا ۶ سالگی رخ می‌دهد، تصریح کرد: بیشترین شیوع آن بین یک تا دو سالگی است. این حالت معمولاً همراه با تب ایجاد می‌شود، اما گاهی تب بسیار خفیف است و خانواده متوجه آن نمی‌شوند.

این متخصص نورولوژی اطفال ادامه داد: نکته مهم این است که مشخص شود تشنج در زمینه تب ساده رخ داده یا ناشی از عفونت‌های جدی‌تری مانند عفونت مغزی است. عفونت‌های ویروسی گوش یا دستگاه ادراری می‌توانند زمینه‌ساز تب و تشنج باشند، اما تشنج ناشی از مننژیت یا عفونت مغز مقوله‌ای جداگانه است و نیاز به بررسی دقیق دارد.

به گفته وی، پیش از آنکه تشخیص تب و تشنج داده شود باید سایر علل احتمالی مانند افت قند خون، کاهش کلسیم یا سدیم و سایر اختلالات الکترولیتی نیز بررسی شوند، زیرا این موارد هم می‌توانند منجر به تشنج شوند.

هشدار درباره مصرف بی‌رویه داروهای تب‌بر

دکتر شکری با اشاره به نگرانی زیاد والدین هنگام تب کودک اظهار کرد: برخی خانواده‌ها تصور می‌کنند باید فوراً و به هر شکل ممکن تب را پایین بیاورند، در حالی که مصرف بی‌رویه داروهای تب‌بر می‌تواند عوارضی به‌مراتب جدی‌تر از خود تب و تشنج داشته باشد.

وی افزود: والدین می‌توانند از استامینوفن استفاده کنند اما نباید بیش از حد مجاز و بیش از پنج نوبت در شبانه‌روز مصرف شود. مصرف زیاد این دارو نیز عارضه‌زا است. در صورت نیاز می‌توان از بروفن آن هم با معده پر استفاده کرد، اما مصرف دیکلوفناک به‌ویژه به شکل شیاف که متأسفانه رایج شده، می‌تواند عوارض خطرناکی داشته باشد. بروفن نیز در برخی موارد موجب خونریزی معده می‌شود.

 

علائم تب و تشنج و تفاوت آن با تب و لرز

وی با بیان اینکه تشنج در کودکان اشکال متفاوتی دارد، گفت: سفت شدن بدن، تغییر جهت چشم‌ها و لرزش شدید اندام‌ها از نشانه‌های شایع است، اما انواع دیگری نیز وجود دارد که والدین باید نسبت به آن آگاهی داشته باشند.

دکتر شکری درباره تفاوت تب و لرز با تب و تشنج توضیح داد: در تب و لرز، لرزش بدن با دامنه کم و سطح هوشیاری کودک طبیعی است. اما در تشنج، حرکات شدیدتر و خشن‌تر است، کودک معمولاً هوشیار نیست، پاسخ‌دهی به محیط کاهش می‌یابد و پس از آن حالت خواب‌آلودگی ایجاد می‌شود.

 

۹۵ درصد موارد با افزایش سن برطرف می‌شود

 

این متخصص نورولوژی اطفال خاطرنشان کرد: تب و تشنج در ۹۵ درصد موارد با افزایش سن کنترل و برطرف می‌شود و معمولاً نیاز به درمان طولانی‌مدت ندارد. تنها در موارد خاص و در صورت وجود ریسک بالا برای تبدیل به صرع ممکن است داروی پیشگیری‌کننده تجویز شود که آن هم بسیار نادر است.

وی تأکید کرد: در کودکی که رشد طبیعی دارد و مدت تشنج کمتر از ۱۵ دقیقه است، معمولاً نیازی به انجام MRI یا نوار مغز نیست و خانواده‌ها نباید بی‌دلیل نگران شوند.

نقش ژنتیک و احتمال تکرار

دکتر شکری با اشاره به نقش پررنگ ژنتیک در بروز تب و تشنج گفت: این حالت در کودکانی که سابقه خانوادگی مثبت دارند بیشتر دیده می‌شود. همچنین احتمال تکرار وجود دارد، به‌ویژه در کودکانی که سابقه قبلی داشته‌اند، اما اگر مدت تشنج کوتاه باشد و اقدامات توصیه‌شده انجام شود، آسیبی به مغز وارد نمی‌کند.

ضرورت تشخیص دقیق و پرهیز از آنتی‌بیوتیک خودسرانه

وی با هشدار نسبت به مصرف خودسرانه آنتی‌بیوتیک اظهار داشت: تجویز بی‌رویه آنتی‌بیوتیک می‌تواند تشخیص عفونت مغزی را دشوار کند. در موارد مشکوک برای تشخیص مننژیت، نمونه‌گیری از مایع نخاعی (LP) انجام می‌شود که روشی ایمن و قانونی است و با رضایت خانواده صورت می‌گیرد و نباید موجب نگرانی شود.

تفاوت تشنج با صرع

 

این متخصص نورولوژی اطفال درباره تفاوت تشنج و صرع گفت: تشنج نتیجه اختلال ناگهانی در امواج الکتریکی مغز است و می‌تواند به‌صورت خیرگی‌های کوتاه‌مدت، قطع ارتباط لحظه‌ای با محیط یا حرکات غیرطبیعی بروز کند. برخی از این تشنج‌ها مانند تشنج‌های ابسنس کوتاه و مکرر هستند.

وی ادامه داد: صرع زمانی مطرح می‌شود که تشنج‌ها حالت تکرارشونده داشته باشند یا در بررسی نوار مغز امواج غیرطبیعی دیده شود. در این صورت بیمار نیازمند درمان منظم است.

تشخیص تقلیدکننده‌های تشنج

دکتر شکری افزود: برخی حالات مانند غش ناشی از ایستادن طولانی‌مدت یا سرگیجه می‌توانند شبیه تشنج باشند و باید از هم تفکیک شوند. «ریسه» یا حملات حبس نفس در کودکان که به‌دنبال گریه شدید با کبودی همراه است نیز می‌تواند با تشنج اشتباه گرفته شود و نیاز به ارزیابی دقیق دارد.

وی با تأکید بر اینکه مرگ ناشی از تشنج در کودکان بسیار نادر است، گفت: اگر تشنج رخ دهد و به‌درستی کنترل شود، احتمال تکرار یا عوارض جدی بسیار پایین است. والدین باید آرامش خود را حفظ کرده و به پزشک معتمد خود اعتماد کنند.